Basen to dla dziecka radość i ruch, ale dla skóry z atopowym zapaleniem skóry (AZS) – istotne wyzwanie. Chlor i długotrwały kontakt z wodą mogą nasilać suchość, świąd i podrażnienie skóry. Odpowiednia pielęgnacja po wyjściu z basenu ma więc kluczowe znaczenie.
Po kąpieli basenowej należy jak najszybciej dokładnie spłukać skórę pod prysznicem wodą, aby usunąć resztki chloru. Do mycia warto użyć łagodny syndet lub preparat emolientowy, bez zapachu i substancji drażniących. Skórę osuszamy delikatnie, przykładając ręcznik – bez pocierania.
Najważniejszy krok to natychmiastowe nałożenie emolientu – najlepiej w ciągu kilku minut po osuszeniu skóry. Regularna, konsekwentna pielęgnacja po basenie pozwala wielu dzieciom z AZS bezpiecznie korzystać z pływania – bez pogorszenia stanu skóry.
Bardzo istotne jest też to, że w przypadku nasilenia zmian skórnych: dużego świądu i sączących zmian dziecko nie może iść na basen. Dlaczego?
Po pierwsze, bariera naskórkowa jest przerwana. Skóra w AZS ma już z definicji zwiększoną przepuszczalność, a w fazie sączenia dochodzi do realnego „otwarcia” wrota dla czynników drażniących i drobnoustrojów. Chlor i inne środki dezynfekujące powodują silne pieczenie, nasilają stan zapalny i mogą znacząco pogorszyć zmiany.
Po drugie, wysokie ryzyko nadkażenia. Zmiany sączące są podatne na zakażenia bakteryjne (szczególnie gronkowiec złocisty), wirusowe (np. mięczak zakaźny, HSV) i grzybicze. Woda basenowa, mimo dezynfekcji, nie jest środowiskiem jałowym, a mikrourazy dodatkowo zwiększają ryzyko infekcji.
Po trzecie, opóźnienie gojenia. Długotrwały kontakt z wodą prowadzi do maceracji naskórka, wypłukiwania lipidów i dalszego uszkodzenia bariery skórnej, co wydłuża czas regeneracji i utrudnia skuteczność leczenia miejscowego.
Istnieje również aspekt epidemiologiczny: sączące zmiany skórne stanowią przeciwwskazanie sanitarne do korzystania z basenu ze względu na ryzyko transmisji drobnoustrojów na innych użytkowników.
Podsumowując dzieci chorujące na atopowe zapalenie skóry mogą chodzić na basen jeśli nie są w okresie zaostrzenia choroby. Należy pamiętać o odpowiedniej pielęgnacji skóry zaraz po wyjściu z chlorowanej wody.